Líon alt a bhfuil an ghné seo luaite iontu: 35
Please go to http://www.ainm.ie/ for more information. 2010 Cuimhnítear air mar eachtrannach a rinne a chuid féin d’Inis, Co ··· Nuair a bhí 750 bliain na hInise á cheiliúradh in Inis i 1990 foilsíodh leabhrán dar teideal Prof ··· Is ar cuireadh an Easpaig Michael Fogarty a tháinig sé go hInis i 1923 ··· Chuigesean a d’fhostaigh sé Earnán mar Ollamh le Ceol i gColáiste Fhlannáin, Inis, cliarscoil sóisearach na deoise, agus mar orgánaí agus stiúrthóir chór na hardeaglaise ··· Deirtear sa leabhrán úd: ‘It was during this period too that he met Micheál Ó Siochfhradha, a primary school inspector based in Ennis in the early thirties
Bhog sé as Luimneach go hInis timpeall 1778 nuair d’éirigh idir é agus Diarmaid Ó Maolchaoine agus Séamus Bonnbhíol ··· Chaith sé tamall in Inis ag múineadh i scoil Uí Mhíocháin agus deir Ó Dálaigh gur socrú torthúil ba ea é ··· Meehan, teacher of Mathematics in Ennis ··· January 25 1779.’ Fuair Seán post mar mhúinteoir baile i dteach Aibhistín Mhic Gearailt i dTuairín, ceithre mhíle ó Inis
Tuairim 1770 bhunaigh sé scoil mhatamaitice in Inis agus is sa bhaile sin a bhí cónaí air as sin amach ··· Ar 19 Aibreán sa bhliain chéanna sin thug Tomás cúirt éigse le chéile in Inis; tá rialacha na scoile seo i gcló ag Ó Muirithe ··· In Iúil 1790 d’fhág sé Inis ar feadh cúpla bliain agus chaith tamaill i Luimneach agus i Mala; tuairimíonn Ó Dálaigh go rabhthas tar éis roinnt scoileanna a bhunú in Inis um an dtaca sin agus gurbh fhéidir go raibh ag teip ar ghnó Thomáis
Bhí sé ar an gcoiste a bhunaigh Féile na hInse in 1983 ··· D’eagraigh sé comóradh speisialta céad bliain i gcuimhne an drámadóra Máiréad Ní Ghráda, a saolaíodh i gCill Mháille in 1896. Bhí an-spéis aige i gcúrsaí drámaíochta agus bhí sé ina chathaoirleach ar Chumann Scoildrámaíochta an Chláir agus ina Uachtarán Náisiúnta ar an gCumann Scoldrámaíochta go dtí am a bháis. Ba é an tÉarlamh a bhí ar Oireachtas na Gaeilge nuair a bhí an fhéile sin ar bun i mbaile Inse in 1990 ··· Chaith sé os cionn scór bliain ag freastal ar Dhaonscoil na Mumhan agus bá é an cathaoirleach a bhí ar bhord stiúrtha na heagraíochta An Clár as Gaeilge Teo., togra comhpháirtíochta fobartha teanga do Chontae an Chláir. Thuig sé tábhacht an oideachais, chaith tréimhsí ar bhoird bhainistíochta scoileanna éagsúla, ina measc an scoil náisiúnta ina cheantar féin, Fíoch Rua, agus Gaelcholáiste an Chláir in Inis. Bhíodh a ghlór le cloisteáil go rialta ar RTÉ Raidió na Gaeltachta agus é le feiceáil ar TG4. Chomh maith leis an dá leabhar a tháinig óna lámh, ba mhinic leis ailt agus litreacha a scríobh sna hirisí Feasta agus Comhar agus bhí colún seachtainiúil aige i nGaeilge sa nuachtán The Clare Champion
Is cosúil gur in Inis a rugadh é, cé go luaitear Ard Soluis i nDúire freisin ··· Is dóigh le Murphy gur fhreastail sé ar scoil chlasaiceach Stephen O’Halloran in Inis ··· Bhí sé ag obair i nDúire, sa Tulach agus in Inis 1832-37 agus i gCill Rois ina dhiaidh sin
Cuireadh i leith Uí Uaithnín sa chúirt in Inis gur scríobh sé dán Seacaibíteach inar mhol sé an foréigean ··· I gcló ag Ó hAnluain tá dán Phádraig Uí Fhiannachta agus an véarsa seo ann: ‘Bhis tabhartha leis do do cheard, / Rud a nochtais in Inis lá / Na cúirte nuair a ligis gáir / Ar an gCoimíneach faoina chóta bán / Agus é ag feannadh feoil do dháin / “Mo chúis liomsa ní cás / Crochtar mé más gá / Ach, ar son Dé, ná coill mo dhán”.’ Chuala Brian Ó Luanaigh [B1] gur bhrathadóir é agus go bhfuair sé airgead ón rialtas
Bhí sé ina chigire bunscoileanna 1948-63 agus chaith tamall in Inis, i nDún Dealgan agus sa Chabhán sular aistríodh go Baile Átha Cliath é ··· Maraíodh mac leo, Tomás, i dtionóisc mhór 1958 nuair a thug an t-urlár uaidh ag ceant in Óstán Carmody in Inis
Seán Ó Ceallaigh, College secretary, was appointed teacher-in-charge and all instruction was through the medium of Irish.’ D’aistrigh sé go hInis i 1943 agus bhí fostaithe ag an gCoiste Gairmoideachais mar mhúinteoir Gaeilge in Inis anuas go 1959
Ba é William an tríú leanbh agus an dara mac den naonúr leanaí a saolaíodh—agus a mhair—do Sir Edward O’Brien, Droim Eolaing, agus dá bhean Charlotte Smith, iníon le William Smith (d’éag 1809), aturnae saibhir in Inis, Co ··· Ón uair a toghadh é ina bhall parlaiminte d’Inis in 1828 anuas go 1843 b’fhéidir a rá go mba pholaiteoir neamhspleách é
Fuair sé post múinteora i gColáiste Fhlannáin, Inis, Co ··· an Chláir, ach um Nollaig 1920 gabhadh arís é agus chaith sé tréimhse i bPríosún Luimnigh. Phós sé Harriet Gibson in Inis 1932
Cheap an Coiste Ceardoideachais é ina mhúinteoir Gaeilge in Inis, Co ··· D’éag sé ar 9 Márta 1947 in Otharlann an Chontae in Inis
Théadh sé ar cuairt gach Déardaoin chuig sean-Shéamus Ennis agus d’fhaigheadh ceachtanna píbe uaidh mar mhalairt ar cheachtanna Gaeilge—sin é an chaoi ar tharla sé gur fhostaigh sé a mhacsan, Séamus Ennis (1919–1982), mar chléireach i gComhlacht na dTrí gCoinneal
D’fhreastail sé ar Choláiste Fhlannáin in Inis agus chuir spéis sa Ghaeilge go hóg ina shaol
In alt gairid, ‘Music from James Ennis’, in An Píobaire, Meán Fómhair 1993 deir Seán Donnelly gur bhuaigh sé an chéad duais ag Feis Cheoil na hÉireann i 1913 leis an bhfonn ‘The Morning Thrush’, fonn a chum sé féin
Bhaile Átha Cliath, a athair agus ba í Mary Anne Ennis a mháthair
Faoi 1911 bhí an teaghlach i bPlás an Bhainc in Inis agus is mar seo a bhí siad: Patrick (54), baintreach fir; Lily (22); Patrick (13); Samuel (9)
Bhí sé ar scoil i gCill Rois ag na Bráithre Críostaí, i gColáiste Fhlannáin in Inis agus i gColáiste Choill Chluana Gabhann sula ndeachaigh sé go Scoil Leighis na hOllscoile Caitlicí i mBaile Átha Cliath. Phós sé Catherine Hayes ar 25 Samhain 1899; ba iníon í Catherine le John Hayes
I ndiaidh tamaill i gColáiste Fhlannáin in Inis bhí sé ina mhac léinn i gColáiste Ollscoile Bhaile Átha Cliath ó 1899 amach
I gClochar na Trócaire, Inis, bhuaigh sí scoláireacht ollscoile agus rinne sí céim B.A
IV, cuid a 1 (1943) sa tsraith “Congantóirí Sheáin Uí Dhálaigh”, agus léiriú ar a chumas chun véarsaí Gaeilge a chumadh in alt i dtaobh an chomhfhreagrais a bhí aige leis an scríobhaí Domhnall Mac Consaidín, Sráid an Phríosúin, Inis, Co
Mhúin Donncha an rothaíocht dó ar an mbóthar idir Inis agus Cuinche
Bhí sé i gCill an Dísirt, Inis, Cora Chaitlín agus sa Tulach
Bhí an cur síos seo air ag an Clare Champion i ndiaidh a bháis: ‘The farmer’s son yearning for knowledge, he walked from Kilmaley to Ennis with the penny dictionary in his pocket to educate himself’
D’aimsigh Seán Ó Ceallaigh, Cill Mháille, Inis, aiste dar teideal ‘Amhráin Tuanach: Seosamh T
Tá cuntas ar na páipéir sin agus ar pháirt Petrie iontu ag James Hayes, Inis, in Irish Book Lover, Bealtaine 1911 (‘Old Popular Pennyworths’)
Chuaigh sé isteach sna Froinsiasaigh i gCuinche in aois fiche bliain dó agus bhí tamall ina ghairdian in Inis
Filí agus scríobhaithe i lár an 19ú haois ba ea Domhnall agus Michéal Mac Consaidín agus, ar nós Shéamais, bhí baint acu le hInis
Cuireadh é go Coláiste Fhlannáin, Inis
Oirníodh ina shagart é agus chaith sé tamall fada ag múineadh Gaeilge i gColáiste Fhlannnáin, Inis, agus bhí tamall ina leasuachtarán ar an gcoláiste
Comhartha ar an ardmheas a bhí air faoin am seo gur air a iarradh céad Scoil Samhraidh Mherriman a oscailt in Inis um Meán Fómhair 1968. I 1959 bhíothas imníoch i taobh cén sórt teilifíse a bheadh ag Éirinn agus gurbh fhéidir gur chomhlacht neamhspleách sa Bhreatain a bheadh i mbun an stáisiúin nua
B’fhéidir a mhaíomh gurbh iad na taifid a rinne Ciarán ag an bhFleá Cheoil in Inis, Co
Cuireann Gearóid Ó Tuathaigh cloch ina charn in Comhar, Deireadh Fómhair 2008. Bhí spéis mhór aige in imeachtaí Chonradh na Gaeilge ó na 1960idí ar aghaidh agus is le barr measa air a toghadh é ina uachtarán ar an eagraíocht ag a hArdfheis in Inis, Co
Dhún na nGall, agus fuair an chéad áit an bhliain dár gcionn in Inis, Co
Bhí a bheatha agus a shaothar mar ábhar ag Scoil Gheimhridh Chumann Merriman in Inis, Co