Líon alt a bhfuil an ghné seo luaite iontu: 41
I mBaile na Manach, Dún Laoghaire, a d’fhás Gearailt suas ··· Ar scoil ag na Bráithre Críostaí i nDún Laoghaire a bhí sé agus gach rud ag éirí go maith leis ann, agus dúil mhór aige sa Fhraincis, sa Ghaeilge, sa Laidin agus sa Bhéarla féin ··· Thaithíodh sé freisin cruinnithe an Réalt i nDún Laoghaire agus i mBré ··· In 1992 ghnóthaigh sé trófaí Chonradh na Gaeilge ag Féile Filíochta Dhún Laoghaire, agus in 2001 bronnadh sparánacht liteartha na Comhairle Ealaíon air de thoradh Sliogán an mhuirín agus scéalta eile (neamhfhoilsithe). Bhí sé tugtha don bheachaireacht, don dúlra i gcoitinne, don amhránaíocht ar an sean-nós agus do cheol na píbe uilleann
I mBaile Átha Cliath a tógadh í agus d’fhreastail sí ar Scoil Náisiúnta Naomh Seosamh, Dún Laoghaire, sula ndeachaigh sí go hArdscoil Dhumhach Thrá; i rith an ama bhí sí ag foghlaim an phianó i Scoil Cheoil na Cathrach ··· Go luath ina saol bhí sí ina ball den Réalt i nDún Laoghaire agus ba bheag samhradh nach raibh sí ag foghlaim Gaeilge sa choláiste samhraidh ar an gCeathrú Rua, Co ··· Chaith sí ó 1965 go 1968 ag múineadh i gColáiste Chualann, Dún Laoghaire, meánscoil bheag lán-Ghaelach do chailíní
Cuireadh idir bhunoideachas agus mheánoideachas ar Shéamus i scoileanna na mBráithre Críostaí in Ascaill Eblana, Dún Laoghaire ··· Maidir leis an nGaeilge, b’fhéidir a rá go raibh Gaeilge le clos an uair sin i nDún Laoghaire agus i nDeilginis; bhí Tomás Tóibín[B8], file, ag múineadh i gceardscoil an bhaile mhóir agus príomhoide i nDeilginis ba ea Diarmuid Ó hAlmhain[B1] ··· Níor dhíograiseoir creidimh gach duine a thaithíodh an chraobh den Réalt i nDún Laoghaire, agus i measc an chomhluadair ag Séamus ann bhí Nioclás Tóibín[B1] agus Seán Ó Ciarghusa[B2] agus scríbhneoirí óga mar Ghearailt Mac Eoin agus Lorcán Ó Treasaigh[q.v.]
Chuir Proinsias Mac Aonghusa[q.v.] agallamh air in earrach 1982 i gcomhair Raidió RTÉ (cartlann raidió RTÉ). I nDún Laoghaire a rugadh é ar 20 Samhain 1927 ··· B’as Dún Laoghaire do mháthair Lorcáin, Julia Ní Cheallaigh, agus síltear gur sa cheantar sin a bhí a muintir roimpi leis na céadta bliain ··· Anuas air sin bhí caint a sheanmháthar breac le focail Ghaeilge; b’as an Naigín di ar cheantar tuaithe é ar feadh a hóige. Bhí sé ar scoil ag na Bráithre Críostaí i nDún Laoghaire agus d’éirigh leis de thoradh scrúdaithe post cléireachais a fháil in oifig na cuntasaíochta i gCóras Iompair Éireann
In Stones of Aran: Labyrinth, 1995 deir Tim Robinson: ‘I never met him, but in his last years we corresponded, and in the remissions of his terminal leukaemia, we mentally revisited all these boreens, one of us in Dún Laoghaire and the other in Connemara, and he wrote out their names for me with voluminous and erudite elucidations.’ Tá cuntas air ag Éamon Ó Ciosáin in Comhar, Samhain 1993. Tagraíonn Robinson dá shin-sheanathair, Pádraig Ó Tuathail, stiléir iomráiteach poitín ó Mhaigh Chuilinn, Co ··· Bhí cónaí air i gceantar Dhún Laoghaire ag an am agus tá sé curtha i Seangánach, Co
D’aistrigh siad go Dún Laoghaire i 1933 ··· And he who fought strenuously to have the purest names put up on the post towns of Ireland, would not now give Dún Laoghaire as his address but “Kingstown”
Bhí post múinteora aige i Scoil na Carraige, Dún Laoghaire, ar feadh an ama agus anuas go dtí 1873
An ghné shuaithinseach ann an cuntas a choimeádadh sé ar ‘chionmhaire’ na Gaeilge sna cláir. I 1948 nuair a chuaigh comhrialtas i gcumhacht cheangail sé le Fianna Fáil i nDún Laoghaire agus bhí sé tamall ina chathaoirleach ar an gComhairle Dáilcheantair
Nuair a scaoileadh fir Lewes saor ar 17 Meitheamh 1917 ba é Pádraig a bhí i gcoinne Thomáis i nDún Laoghaire
'Leac Logha', 'Marbhán' agus 'Cloch Labhrais' na hainmneacha pinn a chleachtadh sé. D’éag sé ina theach “Gúgán Barra”, Bóthar na Carraige, Dún Laoghaire, ar 3 Aibreán 1956
Bíonn tagairtí minice dó bheith i mbun ranga i gcraobhacha na Carraige Duibhe, Dhún Laoghaire agus Dhroim Conrach
Dúradh faoi i dtuarascáil bhliantúil Aer Lingus 1959: “Among the pioneers of civil aviation he made an outstanding contribution to its development in Ireland”. Is dó a thugtar an chreidiúint is mó faoin obair a bhain le hathrú ainm Kingstown go Dún Laoghaire
Rinne sé cúram ar leith d’áiteanna a raibh an teanga ag fáil bháis iontu agus dá thoradhsan chuir sé ar fáil dúinn Scéalta Mhuintir Luinigh (1933), ábhar a bhailigh sé i dTír Eoghain, agus bailiúchán a rinne sé sa Chabhán, Seanchas Ghleann Ghaibhle (1934). Tá liosta a aistí agus na ndánta ar chuir sé eagar orthu in Clár litridheachta agus i leabharliosta Bhest agus tá ar scríobh sé i 1942–1956 liostaithe ag Eleanor Knott in Éigse 8 (1956/7). Phós sé Emily Noble ó Dhún Laoghaire i 1923
Phós sé Maud Quinn ar 10 Lúnasa 1904 in Eaglais Naomh Micheál, Dún Laoghaire
Bhí teach tógtha ar cíos aige i Rinn na Mara, Dún Laoghaire, agus é curtha in oiriúint dó ag an ailtire, Michael Scott
In An Claidheamh Soluis 23 Deireadh Fómhair 1907 tuairiscítear é a bheith ceaptha ina mhúinteoir Gaeilge i gCeardscoil Dhún Laoghaire
D’éag Eibhlín i dTeach Banaltrais Mellifont, Dún Laoghaire, 16 Meitheamh 1956
Ag am a bháis bhí cónaí air ag Páirc Clarinda Thoir, Dún Laoghaire
D’éag a bhean 6 Iúil 1966 ag 4 Páirc Crosthwaite Theas, Dún Laoghaire
‘Breandán Ruaidhrí’ a bhí aige ar 13 Eanáir, ach ‘Breandán Mac Ruaidhrí’ a bheadh aige ar ball. Bhí cónaí air in Eblana Hall, 8 Ascaill Eblana, Dún Laoghaire, nuair a bhí Daonáireamh 1901 á dhéanamh
Ní raibh sé bocht ag am a bháis: ina eastát liostaíodh a theach cónaithe féin agus cúpla teach i nDroim Conrach agus i nDún Laoghaire
Faoi 1940 bhí sé ina phríomhfheidhmeannach ag an gCoiste Freastail Scoile i gceantar Dhún Laoghaire
Rinne sé obair innealtóireachta ar fud na hÉireann; luaitear oibreacha i gcuan Chorcaí, i gCionn tSáile, i nDún Laoghaire, i gCill Chainnigh
D’aistrigh an teaghlach go Dún Laoghaire agus bhí Risteard ar scoil ag na Bráithre Críostaí ansiúd
Ó 1924 ar aghaidh bhí sé ag múineadh anseo is ansiúd in Éirinn: Baile Átha Cliath, Corcaigh, Bré, Baile Dhúill, Dún Laoghaire, Inis Córthaidh
Ba tú an chéad bhean in Éirinn a labhair amach i dtaobh fadhbhanna na mná ar mhian léi clann a thógáil agus, ag an am céanna, slí a dhéanamh dá forbairt féin mar scríbhneoir.’ D’éag sí 24 Lúnasa 1999 agus tar éis seirbhís sochraide in Eaglais Pharóiste Bhaile na Manach, Dún Laoghaire, cuireadh í i gCeallúrach, Co
Is as gnó sin na gcártaí i nGaeilge a d’eascair An Clóchomhar agus bhí Breandán ina chathaoirleach ar an gcoiste a bhunaigh é (Tuairisc, 1982 le Seosamh Ó Duibhginn [q.v.]). Chaith sé a shaol pósta i gceantar Dhún Laoghaire; i mBaile na Manach ar dtús agus i gCuas an Ghainimh ina dhiaidh sin
In Eaglais na hÉireann, Baile na Manach, Dún Laoghaire, a rinneadh é a thórramh agus bhí créamadh an lá dár gcionn i gCnocán Iaróm. Tá tuilleadh eolais faoin mbeatha seo ar fáil ar http://dib.cambridge.org/ »
Nuair a d’aistrigh an teaghlach go Dún Laoghaire bhí sé ar scoil ag na Bráithre Críostaí sa bhaile sin agus ansin i gColáiste na Carraige Duibhe
I Meánscoil na mBráithre, Dún Laoghaire, a bhí sé ó 1943 go 1947 agus i Scoil Naomh Connlaodh, Bóthar Clyde, Baile Átha Cliath, as sin go ndeachaigh sé ar pinsean
Cailleadh a bhean agus ceathrar dá leanaí nuair a d’ith siad diúilicíní nimhe ar thrá Bhaile na Manach, Dún Laoghaire, 30 Meitheamh 1890
Bhí sé ina chomheagarthóir ar Ériu ó 1973 amach (tá a aiste ar stair na hirise sin in Ériu LIV, 2004) agus ina chathaoirleach ar bhoird eagarthóireachta an dá thionscnamh móra san Acadamh Ríoga: Dictionary of Medieval Latin from Celtic Sources agus Dictionary of Irish Biography. Phós sé Réiltín Supple 3 Meán Fómhair 1952 agus d’uchtaigh siad buachaill agus cailín agus thóg le Gaeilge iad i nGleann na gCaorach, Dún Laoghaire
Bhain sofaisticiúlacht le hAnraí gan aon amhras: é ina bhall den Royal Irish Yacht Club i nDún Laoghaire agus ba é a scríobh stair an chumainn sin White sails crowding (1994)
John McDonagh, deartháir le Thomas McDonagh, laoch 1916, a bhí i gceannas ar dhrámaíocht an stáisiúin agus ba é a thug ar Thomás glacadh le ‘Mac Anna’ mar shloinne in áit ‘Mac Cana.’ Ghnóthaigh sé post mar oifigeach custaim agus is i gcalafort Dhún Laoghaire a thosaigh sé ag obair, rud a chuir ar a chumas amharclanna Bhaile Átha Cliath a thaithí
I mBaile an Mhóta Íochtarach i gceantar Bhaile na Manach, Dún Laoghaire, Co
In 1990 d’aistrigh an chlann ó Bhaile na Manach, Dún Laoghaire, go Dún Chaoin
Poblachtaigh ab ea a mhuintir siúd freisin agus chaith a athair, Tomás, agus a dheartháir, Paudge, tréimhsí ina dTeachtaí Dála idir 1954 agus 1982. Agus a máthair, Peig, ag teannadh amach sna blianta, thosaigh Neans ag roinnt a cuid ama idir an teach a bhí aici féin agus ag Breandán i nDún Laoghaire agus an áit ar tógadh í sa tSeanchill
Pósadh iad i Séipéal Newman, Faiche Stiabhna, Baile Átha Cliath, agus bhí béile na bainise san Óstán Royal Marine i nDún Laoghaire
Sheas sé dóibh siúd sna toghcháin áitiúla in 1985 nuair a chinn air suíochán a bhaint amach i nDún Laoghaire
I ndeisceart na cathrach a chónaigh siad, i nGráinseach an Déin, i nGleann na gCaorach, i nDún Laoghaire agus, faoi dheireadh, i gCill Iníon Léinín. Ba mar léitheoir nuachta raidió a thosaigh Ó Méalóid a shaol oibre le RTÉ agus d’fhág an dea-Ghaeilge a bhí aige agus a chuid dea-urlabhra go raibh sé thar a bheith foirfe i mbun an phoist
Ba aisteach an comhtharlú é gur sheol sí ar ais go Baile Átha Cliath ar an 11 Deireadh Fómhair, ar an aon bhád go Dún Laoghaire inar sheol cónra Parnell féin; bhí éide dubh an bhróin uirthi tar éis a mic, agus chonacthas do dhaoine go raibh sí ag caoineadh an cheannaire chaillte