Líon alt a bhfuil an ghné seo luaite iontu: 2
Bhíodh sé ag scríobh in iris an phríosúin, Faoi Ghlas, a raibh Tarlach ina eagarthóir uirthi ··· Agus dúirt Tarlach ina leabhar Faoi Ghlas, 1985: ‘Ba eisean an t-aon scríbhneoir eile Gaeilge a tháinig as measc na gcéadta Poblachtach a bhí imtheorannaithe idir 1938 agus Nollaig 1945 i dTuaisceart na hÉireann’. Nuair a ligeadh saor é i bhfómhar 1945 thosaigh sé ar shaol eachtrúil a chaitheamh; tamall ag obair do chomhlacht asfailt—tugadh bóthar dó nuair a fuarthas amach go raibh tréas curtha ina leith; ag feirmeoireacht sa bhaile; téarmaí múinteoireachta i gcoláistí samhraidh Dhún na nGall; ina mhúinteoir taistil i ngleannta Aontroma
Please go to http://www.ainm.ie/ for more information. 2010 In Ar Thóir mo Shealbha, 1960 agus in Faoi Ghlas, 1985 thug an scríbhneoir seo eolas ar chúrsa a shaoil anuas go 1945 ··· I rith na mblianta sin chuir sé ranganna ar bun, léirigh sé drámaí agus chuir sé an iris lámhscríofa Faoi Ghlas ar fáil; ba é a bhí ina cheannfort ar na himtheorannaithe ··· Sa réamhrá leis an leabhar Faoi Ghlas luann sé fáth a scríofa: ‘Is é sin, fonn a bhí orm le fada an lá a insint faoin dóigh ar éirigh linne, an seisear nó mórsheisear i measc na gcéadta braighdeanach a raibh conamar beag Gaeilge cheana féin againn, an teanga a chur i réim i sciathán de phríosún i dTuaisceart Éireann agus suas le cúig chéad fear—buachaillí as cúlsráideanna Bhéal Feirste a mbunús—a chur ag labhairt Gaeilge mar ghnáth-theanga laethúil i ngach gné dá saol, má ba saol cúng idir ballaí príosúin féin é.’ Faoi 1943 bhí rún aige éirí as na hÓglaigh ··· Agus sin uilig ráite caithfear aitheantas a thabhairt do Tharlach Ó hUid mar go raibh sé ar thús cadhnaíochta ar scríbhneoirí eile ina iarrachtaí cuntas ionraic mar a chonaic sé féin é a thabhairt ar an saol agus ar an timpeallacht inar mhair sé.…Réitigh Tarlach Ó hUid an bealach don ghlúin úr.’ Nochtann sé an tuairim nárbh aon chabhair sa saothar cruthaitheach an sclábhaíocht a chaitheadh sé a dhéanamh chun Inniu a thabhairt amach, ach in Faoi Ghlas tugann Tarlach le fios gur ag síorfhoghlaim deismireachtaí na teanga a bhíodh sé agus é ag obair le Ciarán Ó Nualláin