Aimsíodh breis is 50 alt. Níl á liostú anseo ach an 30 ceann is fearr a fhreagraíonn do d'iarratas.
Ba iad Nioclás Breathnach agus Cáit Paor a thuismitheoirí ··· Tá cuntas air ag Nioclás Mac Craith in An Linn Bhuí: Iris Ghaeltacht na nDéise 6, 2002 agus deir sé gurbh ‘in Lios na bhFionn Ghaileach, míle siar ó Dhún Garbhán’ a rugadh é 10 Samhain 1912 ··· Luíonn sé le réasún go suíofadh scéal Niocláis go compórdach agus é meascaithe tré scéal na bhfear seo mar gur de lucht an tseanchais an t-údar féin.’ Agus deir Nioclás Mac Craith sa chuntas iarbháis úd: ‘Nuair a bhí Ar Bóthar Dom á chur amach, thriall mé féin agus an Dr Aoibheann [Nic Dhonnchadha] ar Roinn an Bhéaloidis do scrúdú a chuid saothair
Tá cuntas gairid ag Nioclás Mac Craith in An Linn Bhuí 2, 1998
‘An saineolaí ba mhó le rá lena linn ar cheol dúchasach na hÉireann’ an stádas a thugann Nioclás Ó Cearbhalláin dó sa réamhrá a chuir sé le leabhar an Bhreathnaigh, Ceol agus Rince na hÉireann, 1989 ··· Deir sé freisin: ‘Is cinnte gur cóir Breandán Breathnach a áireamh ar bhailitheoirí móra an cheoil in Éirinn, dála Bhunting [B6], Phetrie [B7], Joyce [B3] agus Uí Néill [B5]; ba mhó an méid ceoil a bhailigh seisean ná mar a bhailigh siad seo, agus is mó an scagadh a rinne seisean ar an méid a bhailigh sé.’ Maítear freisin gurbh é a mhisnigh bailitheoirí eile chun dul i mbun oibre agus scagtha ··· Tá leabharliosta le fáil in The Man and his Music: an Anthology of the Writings of Breandán Breathnach, 1996
Tá gearrchuntas ag Nioclás Mac Craith san aguisín luachmhar (‘Beathaisnéisí’) in Ar bóthar dom, 1998 le Nioclás Breatnach
Bhí sé gar don áit ar tógadh Nioclás Ó Cearnaigh [q.v.] ann
Bhí sé mór le Art Ó Murchú, file Gaeilge sa cheantar, agus comhfhreagras ar siúl aige le Nioclás Ó Cearnaigh, Seán Ó Dálaigh, Uilleog de Búrca agus an tArdeaspag Mac Héil
Tugadh an tríú heagrán de Sceulta Mhicil Uí Mhuirgheasa ó’n Rinn amach i 1997; Coláiste na Rinne a d’fhoilsigh agus Nioclás Mac Craith a chuir in eagar ··· Tá curtha go mór ag Nioclás leis an mbuneolas ar bheatha Mhicil
Tá caibidil ina thaobh ag Nioclás Williams in I bprionta i leabhar ..
Louth Archaeological Society (1968), bhí cuntas soléite aige ar an bhfile Nioclás Ó Cearnaigh (c1802-c1865)[q.v.]
Nioclás rí-amhránaí Éireann’ a thug Nioclás Mac Craith air in óráid na huaighe (i gcló in Feasta, Samhain 1994) agus bhí gearrchuntas aige sin in Anois 24-25 Meán Fómhair 1994 ··· Triúr deartháireacha agus ceathrar deirfiúracha a bhí aige; ba é Nioclás an buachaill ab óige ··· Ba uncail leis Nioclás Tóibín[B1], scríbhneoir agus fear a raibh cáil na hamhránaíochta air freisin; na hamhráin a bhailigh seisean le chéile in Duanaire Déiseach, 1978 bhí siad go léir ag Nioclás óg agus is í comhairle a chuireadh an t-uncail air, deir Mac Craith, nuair a bheadh ceann de na hamhráin léite aige go mbeadh a fhios aige cén fonn is fearr a d’oirfeadh dó ··· Nuair a thug Liam de Noraidh[B3] cuairt ar an scoil um Meán Fómhair 1940 is ar Nioclás a glaodh chun amhrán a rá dó
Breathnach ba shloinne dá mháthair (Vincent Morley) agus Muireann ab ainm dá bhean chéile ach níltear cinnte i dtaobh a sloinne ··· Is cosúil gurbh i lár na 1730idí a thosaigh an chúirt éigse sa tábhairne agus gur ghairm chun na héigse is ea dán Sheáin ‘Aonach Chromaidh an tSubhachais’; is é an cheathrú dheiridh: ‘A chairde cléibh do shaothraigh scoth na n-údar / ’S dár tháil na béithe an léann ’na sruthaibh úra, / Ná fágaidh mési i gcéin gan chothram cúnta / Ag trácht ar Aonach Chromaidh an tSubhachais.’ Bhí Seán Clárach Mac Domhnaill [q.v.] sa láthair tuairim 1735 agus an tAthair Nioclás Ó Domhnaill [q.v.] ina bhreitheamh ar an gCúirt; tuairim ceithre bliana ina dhiaidh sin chum Seán dán, a dtugann Ó Foghludha ‘beochaoineadh’ air, nuair a shíl sé Mac Domhnaill a bheith imithe thar sáile
I gcló ag Osborn Bergin[B2] in Irish Bardic Poetry, 1970 tá dán le file ainaithnid a dtugann sé ‘remarkable poem’ air (‘Tiar táinig tús na seanma’); tar éis dó cláirseoirí na miotaseolaíochta a mholadh tugann an file curadhmhír a aimsire féin do Nioclás Dall ··· Thug seisean eolas ansiúd ar a sheanathair, Nioclás Dall
In 1846 scríobh Nioclás Ó Cearnaigh [B6] go raibh sé marbh le timpeall nócha bliain agus go raibh aois mhór aige nuair a d’éag sé
Ar 4 Nollaig 1573 d’fhuadaigh sé Janet Marward, banoidhre óg a bhí i dteideal bharúntacht Bhaile Shláine agus a bhí faoi choimirce ag a uncail, Nioclás Nuinseann, agus phós siad
Deir Mhág Craith faoi Nioclás Ó Domhnaill, file: ‘Ní ghlaoitear bráthair ar bith as an ainm Nioclás Ó Domhnaill, chomh fada le m’eolas, ach in aon áit amháin ··· Is cosúil gurb ionann Nioclás Ó Domhnaill agus an tAthair Bonaventúra a bhí in Áth Dara faoin am sin ··· Deir Ó Foghludha: ‘Níl aon amhras ach gur dhuine den cheantar san Chois Máighe an tAthair Nioclás Ó Domhnaill O.F.M., Gairdian Mhainistir Áth Dara ··· Nuair a tháinig Seán Clárach Mac Domhnaill [q.v.] ar cuairt go tábhairne an Tuamaigh i gCromadh ba é an tAthair Nioclás a labhair an chéad véarsa ar an ócáid ··· Deir Mhág Craith: ‘Murach an t-aor a cheap Tomás Ó Glíosáin ar Nioclás Ó Domhnaill, ní bheadh cruthúnas ar bith ar fáil gur bhain sé le hOrd S
Bhí Seán Ó Cearnaigh[q.v.], Nioclás Bhailís[q.v.] agus Fearganainm Ó Domhnalláin[q.v.] ag gabháil den obair chéanna le fiche bliain, b’fhéidir, roimhe sin
Leagtar ‘Comhairle Mhic Clamha’ ar Philib Mac Brádaigh [q.v.] i roinnt lámhscríbhinní agus chuir Nioclás Ó Cearnaigh[B6] ina leithsean freisin é
D'aistrigh sé freisin An té is treise, 1944 (The greatest of all le Philip Tillard); San Nioclás, is dóigh liom?, 1944 (Santa Claus, I presume
From numerous footnotes the reader may be able to form some idea of what has been lost in fifty years.’ Ba é Nioclás Barún, nia leis an Ardeaspag Micheál Ó Síocháin, a bhronn na nótaí ar Choláiste na Rinne
Thug Nioclás Breatnach[q.v.], bailitheoir béaloidis, eolas ina thaobh san óráid cois na huaighe (An Linn Bhuí 2, 1998) ··· Bhí sé ar scoil ag na Bráithre Críostaí i nDún Garbhán, é in aon rang le Nioclás Breatnach ··· D’éag sé 26 Samhain 1997; tá sé curtha i Reilig Shéipéal San Nioclás sa Rinn
Ceann de na tréithe is suntasaí ina shaothar an chaoi a dtarraingíodh sé go heolgaiseach ar fhoinsí neamhfhoilsithe as traidisiún na lámhscríbhinní in Éirinn agus in Albain.’ In Beaumont, Baile Átha Cliath, a rugadh é, Nioclás Máirtín Ó Briain, ar 3 Márta 1953
Níor dhíograiseoir creidimh gach duine a thaithíodh an chraobh den Réalt i nDún Laoghaire, agus i measc an chomhluadair ag Séamus ann bhí Nioclás Tóibín[B1] agus Seán Ó Ciarghusa[B2] agus scríbhneoirí óga mar Ghearailt Mac Eoin agus Lorcán Ó Treasaigh[q.v.]
Sna 1960aidí déanacha bhí baint mhór aige le hÉigse Oirialla, é ina bhall dá coiste, agus ba mhór an sásamh a bhain sé as páirt a bheith aige i bhfoilsiú imeachtaí na hÉigse sin, go háirithe as eagrán Bhreandáin Uí Bhuachalla(q.v.) de dhánta Pheadair Uí Dhoirnín(q.v.) agus leabhar Dhiarmaid Uí Dhoibhlin ar Nioclás Ó Cearnaigh(q.v.)
D’fhoilsigh sé féin Ancient Irish Minstrelsy, 1852 atá bunaithe ar aistriúcháin a rinne Hardiman, Nioclás Ó Cearnaigh[q.v.] agus Eoghan Ó Comhraí[q.v.]
Tá sé i gcló freisin ag Breandán Ó Buachalla (Studia Hibernica 10 [1970]) agus tuairimíonn sé gurbh é Nioclás Ó Cearnaigh[q.v.] a scríobh síos an óráid mar atá sí i lámhscríbhinn san Acadamh Ríoga
Is dóigh leis an Ógánach go raibh baint ag an bhfile Nioclás Ó Domhnaill, Froinsiasach, le bunú na scoile sin
Bhí drochmheas ag Nioclás Ó Cearnaigh[q.v.] freisin ar a dhéantús fileata
Deirtear go raibh sé ina dhalta tamall ag Art Mór Ó Murchaidh [q.v.] agus bhí sé cairdiúil le Nioclás Ó Cearnaigh [q.v.] agus Mathew Moore Graham [B1] ··· Is léir ar Nioclás Ó Cearnaigh: beatha agus saothar, 1989 le Seán Ó Dufaigh agus Diarmaid Ó Doibhlin go raibh ardmheas ag Ó Cearnaigh ar ‘an saoi agus an lia foghlumtha Séamus Mhac Iolchoilleadh’
Walker é ina Historical memoirs of the Irish bards, 1786: ‘a neglected genius, now struggling with adversity in London.’ Thagair Nioclás Ó Cearnaigh[q.v.] dó sa réamhrá a chuir sé le Transactions of the Ossianic Society, Iml
Chuir sé féin agus Nioclás Ó Fagáin rang ar bun do thosaitheoirí, ar dhuine díobh Lorcán Ó Muireadhaigh
Ní foláir gur dá chéad bhean a rugadh iad: baintreach an cur síos air sa taifead nuair a phós sé Elizabeth O’Kealy ar 7 Feabhra 1902 in Eaglais Naomh Nioclás, Sráid Phroinsiais, Baile Átha Cliath
The address consists of a poem by Tadhg Ó Donnchadha [B1] beautifully illuminated in old Irish style by Aonghus Draoi [Nioclás Mairséal Ó Cuimín] [B2], and surrounded by an oaken frame ornamented by carvings of similar pattern
Bhí tuairim 12 acra de thalamh sléibhe ag Nioclás
Chuaigh an chlann chun cónaithe i mBearna nuair a bhí Nioclás dhá bhliain d’aois ··· Is don Athair Nioclás an tagairt seo in Fé bhrat an Chonnartha, 1944: ‘B’in é an fear a bhuail liom Domhnach Cásca áirithe agus é ag filleadh abhaile tar éis deich scilling a fuair sé ar iasacht Lá ‘le Pádraig a aisíoc ··· Aistríodh ansin é go dtí paróiste theas Naomh Nioclás i nGaillimh ··· Ó 1904 go 1909 bhí sé ag obair i bparóiste theas Naomh Nioclás ··· Chaith sé 1909–10 in Inis Díomáin, 1910–11 i bparóiste thuaidh Naomh Nioclás, agus 1911–15 ar ais sa pharóiste theas
Tá eolas níos cuimsithí ag Nioclás Mac Craith in An Linn Bhuí: Iris Ghaeltacht na nDéise 7, 2003 (‘Liam Ó Miadhacháin 1974-1960’ – Ó Miadhacháin an litriú atá ag Michéul Ó Domhnaill[B8] freisin; ‘Ó Míodhacháin’ atá ar fud Clár Litridheachta na Nua-Ghaedhilge) ··· Is dóigh le Nioclás gurbh i rang Dhomhnaill Uí Fhearchair[B3] a d’fhoghlaim sé léamh agus scríobh na teanga ··· Tá cuntas ag Nioclás ar an obair ealaíne a dhéanadh Liam idir dhileagraí, chártaí cuimhneacháin, chlúdaigh leabhar, scríbhinní ar leaca uaighe...
Bhí sé ina innealtóir feidhmitheach i Sukkur, Scindh, an India, nuair a fuair Nioclás óg bás
Tá cuntas air ag Nioclás Mac Craith in Iolscoil na Mumhan, 2005 agus an dáta breithe seo ann: 17 Eanáir 1884
Pádraig Turraoin dob ainm dósan agus bhíodh sé ag ceapadh rann agus mion-fhilíochta.’ In An Linn Bhuí: Iris Ghaeltacht na nDéise, Uimhir 2, 1998 tá eolas ag Nioclás Mac Craith faoi Mháire Ní Dhroma: go raibh sí pósta ar Shéamas Turraoin agus go raibh cónaí orthu sa Pháirc ar Bharra na Faille; gur ‘Molly na nAmhrán’ a thugtaí uirthi agus gur de Phaoraigh Bhaile na nGall, Paoraigh na nGaibhne, a máthair ··· I gcuntas ar Mhicheál in Ar bóthar dom (1998) le Nioclás Breatnach[q.v.] deir Nioclás Mac Craith gur chúig dhuine déag clainne a bhí aige agus tugann sé a n-ainmneacha
Nioclás Mac Craith (litir dar dáta 28 Márta 1996) in ann a thaispeáint go mba shin-seanaint leis Máire Ní Dhroma (Molly na Páirce), bean Shéamuis Turraoin, a chum an t-amhrán ‘Na Prátaí Dubha’ i mbliain an ocrais 1847 ··· Nioclás Mac Craith a thug an t-aitheasc os cionn na huaighe i reilig Chnoc Mheilearaí ··· Deir Nioclás Mac Craith gurbh as Baile Mhac Cairbre, Co
Bhí sé ar dhuine den cheathrar (le Nioclás Ó Cuimín, Feardorcha Ó Conaill agus Pádraig Ó Súilleabháin) a bhunaigh Na Draoithe
A uncail Nioclás a bhí mar athair agus mar chomhairleoir ag John Pius i rith a óige
Ó Nioclás Ó Marcaigh, teagascóir Chumann na bPíobairí, a bhí sé ag foghlaim píobaireachta
I 1919 a foilsíodh When the Normans came agus ba é Nioclás Tóibín a rinne an t-aistriúchán Do theacht na Normanach, 1955
Bhí sé mór le triúr eile mac léinn ann: Séamus Ó Séaghdha (‘An Síofra’) [B2]; Nioclás Ó Cuimín (‘Aonghus Draoi’) [B2], agus Feardorcha Ó Conaill (‘Conall Cearnach’) [B2] ··· Nuair a d’éag Nioclás Ó Cuimín chaoin Pádraig é (An Claidheamh Soluis 21 Feabhra 1903)
Is ann a cuimhníodh i dtosach ar an iris Banba a fhoilsiú agus bhí baint ag na Draoithe (Nioclás Ó Cuimín, Feardorcha Ó Conaill agus a gcomhluadar a bhunaigh an iris An tEurópach) leis an áit freisin
Bhí Nioclás agus mé féin ar an lucht foghlama san, agus b’ea a fheabhas a thaitin an obair linn gur chinneamar tinreamh ar Choláiste na Rinne nuair a bunaíodh é i gCnocán an Phaoraigh sa bhliain 1905 .. ··· Mhaíodh Nioclás gurbh é féin an chéad scoláire ann i 1905 agus go raibh sé ag tinreamh ina aonar ar feadh sé mhí ··· Dúirt Seán Ó Cuirrín faoi: ‘Ba gheall le muileann Coláiste na Rinne na blianta sin, gach aon mhúinteoir ina Ghúmadaer d’éis obair an lae a chur i gcrích, ach Nioclás a bhí ina thosaí meithle ··· Bhí cáil an cheoil riamh ar Nioclás ··· Tá ann 31 amhrán agus seanchas a ghabhann leo, chomh maith le haistriúcháin ar amhráin a rinne Nioclás agus péire bundán
In Nioclás Ó Cearnaigh: Beatha agus Saothar, 1989 le Seán Ó Dufaigh agus Diarmaid Ó Doibhlin atá an cuntas is cuimsithí air mar aon lena dhánta, 35 díobh, iad sin a chum sé agus na cinn dá dhéantús a leag sé ar fhilí ba cháiliúla ná é féin ··· Deir Seán Ó Dufaigh sa chuntas aige in DIB ar Nioclás gurbh in Thomastown in aice le Dún Dealgan a rugadh é agus gur féidir gurbh iad James Carney agus Caty Callehan sa bhaile sin a thuismitheoirí ··· Tuairimítear nár Nioclás a baisteadh air ar chor ar bith ··· Dalta eile de chuid Airt ba ea Mathew Moore Graham[B1] agus d’oibrigh seisean agus Nioclás i páirt le chéile chun ‘Collectanea Grahamea’ nó ‘The Bardic Remains of Louth’ a thiomsú ··· Nioclás a scríobh an cuntas atá ann ar Pheadar Ó Doirnín
O’Grady; The prophecies of SS Columbkille, Maeltamhlacht ...,1856 le Nioclás Ó Cearnaigh[q.v.]; The college Irish grammar, 1856 le Uilleog de Búrca; Pious Miscellany Thaidhg Gaelaigh in 1868 (eagráin eile ina dhiaidh sin); Irish Miscellany, being a selection of the poems of the Munster bards of the last century, 1876, agus leabhair eile
Deir Wall agus é ag tagairt don Athair Nioclás Ó Síthigh a cuireadh chun báis i 1766: ‘And the Catholic apologists of the time, Dr John Curry and Charles O’Conor [Cathal Ó Conchubhair q.v.]