Aimsíodh breis is 50 alt. Níl á liostú anseo ach an 30 ceann is fearr a fhreagraíonn do d'iarratas.
Ó MEARA, Muiris (1972–2014) Muiris Ó Meara 1972 2014 Baile Átha Cliath M Scoil Neasáin, Baile Hearmann, Baile Átha Cliath Pobalscoil Neasáin, Baile Dúill, Baile Átha Cliath Coláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath An Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath criticeoir scríbhneoir Éilis Ní Anluain Fiontar, Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath i gcomhar le Cló Iar-Chonnachta agus bunúdair na mbeathaisnéisí, Diarmuid Breathnach agus Máire Ní Mhurchú Foilsiú ar líne These pages may be freely searched and displayed ··· Criticeoir agus scríbhneoir cruthaitheach ba ea Muiris Ó Meara, a raibh stíl agus substaint ag baint lena chuid próis ··· I mBaile Átha Cliath a rugadh Muiris Ó Meara ar an 28 Feabhra 1972 ··· Ba é Muiris an chéad duine clainne ag Tom Ó Meara, Garda Síochána de bhunadh na cathrach, agus a bhean chéile, Máirín, a rinne Dioplóma Bainistíochta Óstán i gColáiste Shráid Chathail Brugha ··· Chiarraí, do Mháirín ar iníon í le Muiris Ó Seagha agus a bhean chéile, Hannah Manning
Ó DROIGHNEÁIN, Muiris (1901–1979) Muiris Ó DROIGHNEÁIN 1901 1979 Baile Nua Sheandroma, Co ··· 2010 'Muiris Ó Droighneáin: Coimeádaí coinsiasach Cheart na Gaeilge' ··· In Agus Lúnasa na bliana sin, in eagarfhocal dar teideal 'Giolla na Gaeilge', dúradh: 'Ba scoláire Gaeilge é a bhí sásta agus cíocrach, fiú, freastal ar aos ealaíonta cruthaitheach na teanga.' In An tUltach na míosa sin scríobh Gearóid Stockman gurbh é Muiris fear faire an Chaighdeáin ··· Ba chuimhin le Muiris a sheanathair agus a sheanmháthair ag labhairt i nGaeilge le chéile agus a mhéid a chuireadh sé as dó nár thuig sé a raibh ar siúl acu ··· Ina dhiaidh sin chuaigh Muiris chuig na Bráithre Críostaí sa Ráth
Ó SÚILLEABHÁIN, Muiris (1904-1950) Muiris Ó SÚILLEABHÁIN 1904 1950 An Blascaod Mór, Co ··· 2010 Agus na haistriúcháin go léir a rinneadh air a chur san áireamh, chaithfí géilleadh gurbh é Fiche bliain ag fás le Muiris Ó Súilleabháin an leabhar ba líonmhaire léitheoirí dár scríobh aon údar Gaeilge ··· Tá cuntas ar a mhuintir agus gach buneolas ar a shaol, chomh maith le clár a shaothair, le fáil in Muiris Ó Súileabháin: saol agus saothar (1983) le Nuala Ní Aimhirgín ··· ‘Do rugadh Muiris ar an gceathrú lá d’Fheabhra 1904 san Bhloscaod Mhór’ ··· Cailleadh an mháthair ar 2 Márta 1905 agus cuireadh Muiris chuig dílleachtlann sa Daingean
Ó RÓCHÁIN, Muiris (1944–2011) Muiris Ó RÓCHÁIN 1944 2011 Sráid Eoin, An Daingean, Co ··· Chiarraí, a rugadh Muiris ar 27 Eanáir 1944 ··· Matamaitic agus Gaeilge na hábhair a mhúineadh Muiris ··· Muiris ba thúisce a mhol go mbunófaí an scoil agus, i gcomhpháirt leis an gceoltóir Séamus Mac Mathúna, Cláiríneach, ba é a leag síos clár na scoile ··· Bhí Muiris agus Scoil Willie Clancy ina gcrann taca ag Taisce Cheol Dúchais Éireann ón uair a bunaíodh í in 1987, go háirithe maidir le taifeadtaí páirce a dhéanamh ag an scoil
MAC GEARAILT, Muiris mac Dáibhí Dhuibh (c.1581–c.1630) Muiris mac Dáibhí Dhuibh MAC GEARAILT c.1585 c.1630 M file Diarmuid Breathnach Máire Ní Mhurchú Fiontar, Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath i gcomhar le Cló Iar-Chonnachta agus bunúdair na mbeathaisnéisí, Diarmuid Breathnach agus Máire Ní Mhurchú Foilsiú ar líne These pages may be freely searched and displayed ··· Dar le Williams: ‘Ó tharla gurb i mí an Mheithimh na bliana 1581 a fuair a athair bas, caithfidh gur roimhe sin a saolaíodh Muiris, nó ar a dhéanaí roinnt míonna ina dhiaidh.’ Tuairimíonn sé gurbh é Muiris an duine ba shine den triúr a bhí ag Dáibhí ··· ‘Más amhlaidh a bhí an scéal, ní foláir nó rugadh Muiris mac Dáibhí Dhuibh roinnt blianta ar a laghad roimh bhás a athar, 1581.’ Thug Richard Stanihurst (1547–1618) mar chur síos air: ‘Dauid Fitzgirald, vsuallie called Dauid Duffe, borne in Kerie, a ciuilian, a maker in Irish, not ignorant of musike, skilfull in physike, a good generall craftsman much like to Hippias ...’ ··· Bhí teach agus gairdín ag Dáibhí sa Daingean agus ní cosúil go raibh sé féin ná Muiris go maith as sa saol riamh ··· This is almost certainly the well-known poet, Muiris (mac Dháibhí Dhuibh Mac Gearailt, together with his wife, brother and sister
‘Dá bhfaigheadh sé an deis cheart is cinnte nach sa Bhlascaod a d’fhanfadh sé mar go raibh éirim agus intleacht ann a thabharfadh i bhfad ó bhaile é ach an chaoi a fháil.’ Deir Muiris Mac Conghail in The Blaskets: a Kerry Island Library, 1987 gur gharmhac é le Pádraig Ó Catháin, rí an oileáin: ‘The Guithínigh were originally the inhabitants of Icíleáin.’ Nuair a tréigeadh na mBlascaodaí i 1953 chuir sé faoi i mBarra an Bhóthair, Baile na Rátha, Dún Chaoin ··· Deir Ó Mórdha: ‘Go deimhin do bhí mórán daoine ag tarraingt ar Sheán agus ar a dheartháir, Muiris, atá fágtha ina dhiaidh sa tigh i nDún Chaoin ina raibh cónaí ortha ó 1953 i leith ··· Ba bheag lá ná bíodh duine éigin ar lic an tinteáin acu agus Seán ar thaobh amháin den adharta agus Muiris ar an dtaobh eile agus iad i gceannas na cúirte ag scagadh agus ag cíoradh agus ag tabhairt breithiúnais ar scéal éigin ón oileán ··· Ní bheadh alt ná clár raidó ná teilifíse ann ina iomláine mura mbeadh Seán nó Muiris páirteach ann.’ Ghlac siad páirt sna cláir teilifíse: Oileán Eile (Muiris Mac Conghail), Deireadh an Áil agus Slán an Scéalaí (Breandán Feiritéar) agus Eighty years a-growing (Gerry Gregg)
Ó CATHÁIN, Muiris (c.1890–1960) Muiris Ó CATHÁIN c.1890 1960 Cuas, Co ··· Bhí Piaras Béaslaí [B1] mar léiritheoir ar dhrámaí a raibh Muiris páirteach iontu i dtús a shaoil agus dúirt seisean; ‘Later he was recognised as one of the finest actors of the Comhar Drámaíochta ··· Cháiligh Muiris mar mhúinteoir agus bhí an chéad phost múinteoireachta aige i Scoil na mBuachaillí, Sráid Áine Thuaidh, Baile Átha Cliath, ó 1913 go 1915 ··· Muiris was a member of my circle of the IRB, was in F Company of the 1st Battalion of the Dublin Brigade from its inception and took an active part in the War of Independence’ (Piaras Béaslaí [B1] a d’inis do Chathal Ó Seanáin) ··· Deir Peadar Ó hAnnracháin [B1] in Fé bhrat an Chonnartha, 1944: ‘Chuaigh Muiris Ó Catháin ag obair ann [in Uíbh Ráthach]
CAOMHÁNACH, Muiris (1894–1971) Muiris CAOMHÁNACH Muiris Ó Caomháin Kruger 1894 1971 Baile na Rátha, Co ··· Rugadh Muiris Caomhánach (nó Muiris Ó Caomháin mar a scríobhadh sé a ainm go minic) i mBaile na Rátha i nDún Chaoin ar 28 Márta 1894 ··· Bhí cúpla faicsean i measc na ndaltaí agus ó tharla Muiris ina cheannaire ar na ‘Bóraigh’ tugadh Kruger air agus lean an t-ainm sin de ar feadh a shaoil
Ó GORMÁIN, Muiris (?-1794) Muiris Ó GORMÁIN ··· He is perfect Master of the Difficulties attending the Reading and Explaining the ancient Irish Manuscripts in Vellum.’ Nuair a ceapadh an Bíocunta Townsend ina Thiarna Leifteanant ar Éirinn i 1767 scríobh Muiris dán fáiltithe (i gcló ag Énrí Ó Muirgheasa [B1] in Louth Archaeological Society Journal Iml ··· Níor theip ar a mhisneach agus d’fháiltigh sé roimh thriúr Tiarnaí Leifteanant; léiríonn Robert Mahony in Éigse XXII (‘Muiris Ó Gormáin and the Lords Lieutenant of Ireland’) gurbh é an dán céanna a scríobh sé do gach duine díobh ··· Deir Warburton ina History of Dublin go raibh Muiris ina chléireach séipéil i Lána Naomh Muire ··· Chaith Pádraig Mac Síomóin (c.1695-1769) naoi mbliana déag i bparóiste Naomh Michin, mar a raibh Lána Naomh Muire, agus seans gur ann a chuir Muiris aithne air gur scríobh an dán dá dtagraíonn Ó Fiaich
BUDHLAEIR, Muiris (1921–2009) Muiris BUDHLAEIR 1921 2009 An Fearann, Co ··· In alt aige in An Linn Bhuí: Iris Ghaeltacht na nDeise 9 (2005) deir Muiris: ‘Ar scáth a chéile a mhair Scoil na Leanaí agus Coláiste na Rinne – ní féidir liom a shamhlú go mairfeadh ceann acu gan an ceann eile.’ Bhraith sé sa bhaile sa Rinn sa mhéid go raibh muintir na Rinne inchurtha le Baile an Fheirtéaraigh ó thaobh spridiúlachta de ··· Is é a dúirt Aoibheann Nic Dhonnchadha, Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath, ina thaobh (The Irish Times 18 Iúil 2009, go gairid i ndiaidh a bháis): ‘Na tréithe a thaitin le Muiris i ndaoine eile – Gaelachas, féith an ghrinn, dílseacht agus bua caradais – tréithe is ea iad a bhí ann féin go smíor.’
B’fhéidir gurbh é Muiris Mac Conghail is grinne a rinne staidéar ar mhuintir agus ar chultúr an Oileáin agus tá toradh an taighde sin, mar aon le leabharliosta, in The Blaskets: a Kerry Island library (1987) ··· Ní foláir nó gur éag beirt díobh láithreach i ndiaidh a mbreithe mar ní luann Mac Conghail acht ocht n-ainmneacha: an chéad Seán (a baisteadh 10 Aibreán 1879), Pádraig, Eibhlín, Tomás, Cáit (máthair Phádraig Uí Mhaoileoin, scríbhneoir), Dónall, Muiris, agus an dara Seán [q.v.] ··· Chuaigh Muiris go dtí na Stáit Aontaithe ··· In Bliainiris 7, 2007 tá aiste le Muiris Mac Conghail: ‘Scoil an Mhisiúin san Oileán Tiar: Conas a fuair Tomas Ó Criomhthain an léamh agus an scríobh?’ Bhí an scoil sin san oileán i rith 1839–60 ··· Thug Fionán cuairt ar an oileán chomh luath le 1904, b’fhéidir (Na timirí i ré tosaigh an Chonartha 1893-1927, 1990 le Donncha Ó Súilleabháin) agus bhí ann go minic, ní foláir: tagraíonn Eibhlín Ní Shúilleabháin do chuairt a thug sé 31 Lúnasa 1923 (Muiris Ó Súileabháin: saol agus saothar, 1983 le Nuala Ní Aimhirgín)
Ó FAOLÁIN, Muiris [An tAthair Maurus] (1853–1931) Muiris Ó FAOLÁIN An tAthair Maurus Risteard Ó Faoláin 1853 1931 Cill Rosanta, Co ··· ‘Maurus’ nó ‘Muiris’ a tugadh air nuair a ghabh sé cuing chrábhaidh
Muiris a bhí ar a athair ··· Thug sé cabhair do Mheánscoil na Rinne trína mhac Muiris a chur ann ··· Muiris óg Ó Fearchair, mac an rí-Ghaeil sin Dónall Ó Fearachair a rug leis óna shinsir gach cáil agus clú ba dhual do Ghaeil agus nár staon dá gcleachtadh riamh ··· Chaith Muiris tamall i
13, 1980; ag Muiris Mac Conghail in The Blaskets: a Kerry Island Library, 1987; in Who’s Who, 1986 ··· Tá neart eolais nua ag Muiris Mac Conghail in Aghaidheanna Fidil agus Púicíní: Seoirse Mac Thomáis in Éirinn, 2009 ··· Tá cuntas ag Muiris Ó Suilleabháin (Fiche bliain ag fás) agus ag Máire Ní Ghuithín[q.v.] (Bean an Oileáin) ar an gcaoi ar casadh an Sasanach óg orthu a chéad uair san oileán an 23 Lúnasa 1923 ··· Thomson a mhol do Mhuiris Ó Súilleabháin scéal a bheatha a scríobh agus a thug an-chabhair dó lena dhéanamh, go háirithe nuair a bhí sé lonnaithe i nGaillimh, tharla Muiris a bheith ina gharda in Indreabhán i gCois Fharraige ··· Cuireadh agallamh arís air le haghaidh an scannáin mhóir a rinne Muiris Mac Conghail i dtaobh an Bhlascaoid i 1985, Oileán Eile—Another Island; faoin am sin bhí teipthe go mór ar a ghuth ach is amhlaidh a chuir sin le draíocht a chuid cainte
Waterford.’ I gcás Uí Chearmada tá sin léirithe aige le cur síos ar: a chaidreamh le Seán Pléimeann [B1], Muiris Ó Faoláin [B1], Riobard Bheldon [B2] agus a theagmhálacha le Micheál Ó Foghludha [B2; 105], Domhnall Ó Fearchair[B3], Pádraig Mac Piarais [B4], Dubhghlas de hÍde [B4]; a mhéid a rinne sé chun dánta Bheldon a bhailiú agus a fhoilsiú; na hamhráin agus na lámhscríbhinní a bhailigh sé; a obair mar scríobhaí agus a bhfuil foilsithe aige in Irisleabhar na Gaedhilge ··· Ach, má bhí féin, ba mhó fós an tionchar a bhí ag Seán Pléimeann agus ag an Ab Muiris Ó Faoláin air ··· Tá 13 litir a scríobh sé chuig an Ab Muiris ar marthain ··· Ní raibh Riobard Bheldon sách oilte ar scríbhneoireacht chun a dhéantús filíochta féin a chur ar phár ach dheachtaigh sé na dánta don Chearmadach agus dá charasan, Muiris Ó Faoláin, a chuir i gcló iad in An Sléibhteánach
Independent.’ Is in Furry Park a d’fhan Muiris Ó Súilleabháin[B5] ar feadh seachtaine nuair a tháinig sé go Baile Átha Cliath a chéad uair; George Thomson [q.v.] ba chúis leis sin ··· Le hómós di is Máire Llewelyn a thug Muiris ar a iníon ··· .’(Muiris Ó Súileabháin: saol agus saothar, 1983)., 1983 le Nuala Ní Aimhirgín) ··· Thomson… have invented an “Irish dialect of English” that has no existence outside the pages of their book’ (i gcló ag Nuala Ní Aimhirgín in Muiris Ó Súileabháin: saol agus saothar, 1983)
Tá léirithe ag Muiris Mac Conghail in The Blaskets: a Kerry Island Library, 1987 a dheacracht a bhí sé teacht ar chéilí sa Bhlascaod i gcomparáid leis an mórthír agus dá réir sin go raibh trom na scríbhneoirí Blascaodacha den dara glún gaolmhar le chéile ··· Bhí seanathair ’Lís pósta ar dheirfiúr le Tomás Ó Criomhthain agus col seisir ba ea í le Muiris Ó Súilleabháin [q.v.] ··· Bhí aithne mhaith ag Breandán Feiritéar air agus scríobh seisean faoi in Scríobh 5, 1981 (in eagar ag Seán Ó Mórdha): ‘Ba chainteoir diongbháilte é, a chuid eachtraithe lán go barra de phictiúirí’.Tá pictiúr a tógadh i 1924 agus é ag seinm veidhlín i gcló ag Muiris Mac Conghail
PAODHAR, Muiris (1791-1877) Muiris PAODHAR 1791 1877 M Diarmuid Breathnach Máire Ní Mhurchú Fiontar, Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath i gcomhar le Cló Iar-Chonnachta agus bunúdair na mbeathaisnéisí, Diarmuid Breathnach agus Máire Ní Mhurchú Foilsiú ar líne These pages may be freely searched and displayed
Thug Muiris Mac Conghail léacht Dáibhiseach ar raidió RTÉ 20 Deireadh Fómhair 1991 agus mhínigh go beacht cén fáth ar fhág Brian Éire i 1926 ··· Ach is beag má bhí aon leid ag an bpobal faoi cad d’imigh air ná cár cuireadh a chuaille cnámh go dtí gur thosaigh Muiris Mac Conghail ag réiteach le haghaidh a mhórscannáin ar mhuintir agus litríocht na mBlascaodaí ··· Tá an aiste is cuimsithí fós ina thaobh i gcló ag Muiris Mac Congháil in Oidhreacht na mBlascaod, cnuasach aistí in eagar ag Aogán Ó Muircheartaigh (1989)
Ba é Muiris de Brún, múinteoir náisiúnta ó Cheapach Choinn, a athair ··· Tá eolas freisin, faoi cheilt fhicseanúil, in The Big Sycamore, 1958 le ‘Joseph Brady’ (ainm pinn a dhearthár, an tAthair Muiris de Brún) ··· Ba é Pádraig an dara mac agus ina dhiaidh sin tháinig Muiris (1892–19 Samhain 1979), Seán (1894–5 Iúil 1919), ar scríobh sé a mharbhna, agus Mairéad Bean Mhac an tSaoi, léachtóir sa Nua-Ghaeilge i gColáiste na hOllscoile Baile Átha Cliath, (d’éag 7 Meán Fómhair 1976) ··· Scríobh a dheartháir Muiris: ‘He was an ardent student of his country’s history and language....His four years’ absence in foreign lands had strengthened his conviction that Ireland was on the road to a complete loss of nationhood unless she made a heroic effort to smash the chains that bound her in bondage’ (The Big Sycamore)
Ba iad Maurice Power agus Honoria O’Sullivan a thuismitheoirí agus ba uncail le Muiris Paodhar [q.v.] é ··· D’aistrigh an tAthair Muiris go Béarla é
I lámhscríbhinn amháin tugtar ‘Seán mac Muiris Ó Conaill’ air agus tuairimítear gurbh é sin an Muiris i gCathair Bhearnach a aistríodh go Lios Dún Bhearna, Co
Cara leis ba ea Muiris Caomhánach (‘Kruger’) [B1] agus nuair a d’éirigh idir Muiris agus Paddy Kavanagh, cara eile aige, i ngeall ar alt a bhí i gcló ag an bhfile i dtaobh an tí tábhairne i nDún Chaoin, bhí sé ina idirghabhálaí eatarthu, obair gan bhuíochas
Le Gaeilge a tógadh Séamus (Feasta, Márta 1964: ‘Tá an Ghaelic agam ón chliabhán, altú do Dhia ...’ – litir dar dáta 13 Eanáir 1926 chuig Muiris Ó Droighneáin[B2]) agus ba mhinic i dteach mhuintir a mháthar é ··· Dar le Muiris Ó Droighneáin gur mar gheall ar dhrochshláinte a d’fhill sé abhaile
DE hÓIR, Éamonn (1920–1975) Éamonn DE hÓIR Muiris Ó Gormáin 1920 1975 Luimneach M Scoil na mBráithre Críostaí, Sráid Uí Sheasnáin, Luimneach An Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath scoláire Gaeilge/Ceiltise/Béaloidis [B9] scoláire Diarmuid Breathnach Máire Ní Mhurchú Fiontar, Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath i gcomhar le Cló Iar-Chonnachta agus bunúdair na mbeathaisnéisí, Diarmuid Breathnach agus Máire Ní Mhurchú Foilsiú ar líne These pages may be freely searched and displayed ··· Ghnóthaíodh sé duaiseanna Radio Éireann freisin le gearrscéalta a scríobh sé faoin ainm cleite “Muiris Ó Gormáin”
I litir a chuir sé chuig Muiris Ó Droighneáin tuairim 1930, mar fhreagra ar cheistneoir a chuir Muiris chuige, dúirt sé gur Ghaeilgeoirí líofa a raibh an-chur síos acu a thuismitheoirí, Micheál Ó hAodha agus Máire Ní Mhaol Ruanaí
Áiríonn Muiris Ó Droighneáin é mar dhuine díobh sin a scríobhadh filíocht a bhí faoi anáil smaointe agus prosóide an Bhéarla
Phort Láirge, a rugadh é ar 26 Meitheamh 1877 agus tógadh é i dteach a sheanathar Muiris Ó Mileadha, fear nach raibh aon Bhéarla aige ··· Deirtear de ghnáth gurbh i dteach a sheanathar Muiris, fear nach raibh Béarla aige, a tógadh ár bPádraig
A athair Muiris a bhí mar fhear teanga agus é ag insint scéalta do Curtin
Muiris Ó Catháin a bhí ina bhun agus ag aisteoireacht in éineacht leo bhí Máire Ní Oisín ··· Ba é príomhoide Dhiarmuda i Scoil Cholm Cille an Muiris Ó Catháin sin
Tá cuntas ar chaidreamh Flower ar mhuintir an Bhlascaoid, agus ar Thomás Ó Criomhthain go háirithe, ag Muiris Mac Conghail in The Blaskets: a Kerry island library (1987) ··· Deir Muiris Mac Conghail: ‘Although the island was well known within Ireland as an important source of Irish Language material, it was Flower who put the island on the literary map and brought its culture to a wider audience
Scríobh Muiris de Prionnbhíol ‘Cuimhne Phearsanta’ in Feasta, Márta 1997 agus bhí cuntais iarbháis in Irish Times 3 Feabhra 1997 agus in Cork Examiner 3 Feabhra 1997 ··· Deir Muiris de Prionnbhíol: ‘Bhíos féin mar rúnaí ar feadh 15 bliana
Bhínn ag éisteacht leis, agus bhí na scéalta ag dul i bhfeidhm orm.’ Deir Muiris Mac Conghail faoin gcur síos sin: ‘Máistir a shamhlódh a leithéid de dhuan le trácht ar a seanathair muran filíocht ar fad í ··· Agus í ar Scoil Naomh Gobnait, Dún Chaoin, idir 1923 agus 1931, d’insíodh nó léadh na múinteoirí, Bríd Ní Lúing, ar gheall í le máthair aici, agus Muiris Ó Dálaigh, scéalta dóibh
Ba é a scríobh Ar bhruacha na Life: stair Átha Cliath go dtí an bhliain 1803, 1994 ach ní fhaca i gcló é; deir Vivian Uíbh Eachach, eagarthóir an leabhair: ‘Ar nós Feiristigh eile a rugadh an uair sin, Muiris de Creag (Dublin: 1660-1860), ba ghearr go raibh Breandán ag cur suim mhór ina chathair nua agus ag caitheamh a chuid ama saoir go léir ag déanamh taighde agus staidéir ar stair na hardchathrach
Phós sí ar dtús Tomás Mac Muiris, tiarna Lic Snámha, Co
Ba dheirfiúr í le Muiris Ó Súilleabháin [B5]
Ghlac Tomás Ó hIceadha (d’éag 12 Samhain 1907) páirt in Éirí Amach 1848 agus bhí sna Fíníní in éineacht lena dheartháir Muiris ··· Thug a easpag a chead sin dó agus bhí de hÍde [q.v.], Eoin Mac Néill [q.v.], Risteárd de Hindeberg [q.v.], Ó Gramhnaigh, an tAthair Peadar Ó Laoghaire [q.v.], an tAthair Muiris Ó Faoláin, O.Cist
Má ba ea, rinne Muiris Ó Droighneáin[B2] faillí ann in Taighde i gcomhair stair litridheachta na Nua-Ghaedhilge ó 1882 anuas, 1936 ··· Dar le Muiris Ó Droighneáin gurbh é freisin a d’aistrigh An Soitheach (The Cask le Freeman Wills Croft), 1934 agus Beatha Mhaitiú Talbóid (Sir Joseph A
‘It is difficult to decipher from the text who “wrote” what’, a deir Muiris Mac Conghail in The Blaskets: a Kerry island library (1987) ··· Deir Muiris Mac Conghail: ‘Coinnle Corra is a volume of poetry which must be included on the shelf of quality verse in Irish
Schuster); Amhránaidhe Breathnach, 1932 (A Welsh Singer le Allan Raine); Midwinter, 1937 (John Buchan); Muiris Ó hAirt (Maurice Harte le T
Deir Muiris Mac Conghail: ‘I believe that Tomás Ó Criomhthain’s genesis as a writer is set out by him in his account of this encounter with Ó Duinnshlé ...’ (The Blaskets: a Kerry island library, 1987)
Áiríonn Muiris Ó Droighneáin[B2] iad seo mar shaothar eagarthóireachta: Trí truagha na scéaluidheachta, 1927; Eachtraidheacht, 1928; Taistealuidheacht, 1931; Rudhraigheacht, 1935 ··· In Taighde i gcomhair stair litridheachta na Nua-Ghaedhilge, 1936 deir Muiris Ó Droighneáin gur sna hirisí a raibh sé ina eagarthóir orthu agus in irisí eile cois baile agus i gcéin a bhí an chuid ba bhríomhaire dá shaothar
Dúirt Muiris Ó Droighncáin in Taighde i gcomhair Stair Litridheachta na Nua-Ghaedhilge, 1936 gurbh as Co
Deir Muiris Ó Droighneáin go bhfuair sé post ón gConradh mar mhúinteoir taistil agus go raibh sé ag obair i gCúige Uladh agus i gContae Laoise
na Gaillimhe, darb ainm Séamus Ó Muiris, a bhí ag obair mar ghlantóir sráide do Bhardas Bhaile Átha Cliath agus go mbíodh Séamus istigh in oifig Bhushe sna Ceithre Chúirt ar an Satharn ag tabhairt focal, frásaí agus giotaí seanchais do Bhushe
Muiris a bhí ar a athair agus ba í Neil Ní Mhainnín a mháthair
Tá nótaí fúithi in Field Day Anthology of Irish Writing IV, 2002 agus in The Blaskets: People and Literature, 1994 le Muiris Mac Conghail
In Taighde i gcomhair stair litridheachta na Nua-Ghaedhilge luann Muiris Ó Droighneáin[B2] in aon anáil leis an gCraoibhín agus Pádraig Ó Beirn[B3] é mar dhuine de phríomhfhilí 'Ré na dTosaitheoirí'
Ag obair di ar an bhfoclóir sin a chuir sí aithne agus í an-óg ar scata a raibh ina measc Séamus Ó Grianna[q.v.], Máire Mhac an tSaoi, Seán an Chóta Caomhánach[q.v.], Donnchadh Ó Céileachair[q.v.], Seosamh Ó Cadhain, Donnchadh Ó Buachalla[q.v.], Muiris Ó Catháin[q.v.], Doncha Ó Conchúir[q.v.], Seán Ó Lúing[q.v.] agus Séamus Ó Saothraí[q.v.]
Rud suntasach ina shaol ba ea gurbh é a ghuthsan a d’úsáid Muiris Mac Conghail ina mhórscannáin fhaisnéise faoin mBlascaod agus faoi Árainn