I dTrá Lí a rugadh é ar 4 Lúnasa 1923. Ba é John O’Riordan, a bhí seal ina eagarthóir ar an Kerry Champion agus a chaith seal ina chearrbhach gairmiúil, a athair agus ba í Nóra Ní Dhomhnaill ó Inis i gCorca Dhuibhne a mháthair. Cúigear a bhí sa teaghlach. Is i dTrá Lí a bhí na Riordánaigh lonnaithe le fada. Bhí Doiminic ar scoil ag na Bráithre Críostaí ann. Chuaigh sé isteach sa státseirbhís i 1940 agus bhí ina oifigeach riaracháin foirne i Radio Éireann ó 1948 go 1952.

I gcomhpháirt le Seán Mac Réamoinn scríobhadh sé mórchlár liotúrgach na Cásca gach bliain. Cuimhnítear go háirithe ar Testament of Freedom, clár faisnéise a craoladh i 1956 mar chuid de chomóradh 1916. Dúirt Maurice Gorham ina thaobh: ‘Personally I think this one of the best radio feature programmes I have heard from any station and I was glad to hear that it was to be repeated for the fiftieth anniversary of the Rising in 1966’ (Forty years of Irish broadcasting, 1967). Scríobh sé agus chraol sé ar an B.B.C. i dtaobh 1916. Bhí sé ina oifigeach eolais sa Roinn Poist agus Telileagrafa agus ina eagarthóir ar a bpáipéar Pagus.

Bhí sé ina bhall de Ghlún na Buaidhe i ré tosaigh na heagraíochta sin agus mhúineadh sé ranganna dóibh. Scríobh sé cúpla gearrdhráma don amharclann trialach a bhí acu agus scríobhadh léirmheas seachtainiúil in Inniu. Sa pháipéar sin ar 18 Meitheamh 1976 dúirt Ciarán Ó Nualláin: ‘Chleachtadh sé stíl a bhí lán d’imeartas focal .... D’fhéachamar le tuilleadh oibre a bhaint as. Rinne mé féin socrú i ndiaidh socrú leis ar íocaíocht a shásaigh é. Ach, cé go gcoinnínn an spás don ábhar, níor scríobhadh aon cheann de na hailt riamh .... Bhí intinn an-saibhir aige, ciall don litríocht agus don saol agus ciall don iriseoireacht .... B’fhusa leis scríobh don raidió ná do pháipéar, sílim, agus ba réidhe a tháinig an dán leis ná an dréacht próis .... Tá súil agam nach ndéanfar é a aifirt air thall ach mura mbeadh Doiminic ní chríochnóinnse choíche Óige an Dearthár agus is cinnte nach gceadóinn a fhoilsiú mar leabhar. Sin an cineál duine a bhí ann: níor scríobh sé féin cuid mhór ach ghríosaigh sé féin cuid mhór daoine eile chun scríofa’.

Scríobhadh sé léirmheasanna ar dhrámaí Gaeilge san Irish Times agus alt rialta in RTÉ Guide. Bhíodh a dhéantús filíochta le cloisteáil ar Radio Éireann: cuimhnítear go háirithe ar dhánta ar Bhreandán Ó Beacháin, Michael Collins, Roger Casement. Dúradh in Irish Times 9 Meitheamh 1976 go raibh tráchtas á scríobh aige ar Teilhard de Chardin. D’éag sé 8 Meitheamh 1976. Bhí sé pósta ar Una Collins, banaisteoir i Radio Éireann, iníon le Tom Collins, eagarthóir Dublin Opinion, ach cailleadh í tamall maith de bhlianta roimh 1976. Scríobh a dheirfiúr Cáit Bhí mé i Scoil Fhursa, leabhar dátheangach. Bhí cáil na Gaeilge freisin ar a dheirfiúr Marion, oide scoile i lár na tíre. Deartháir leis ba ea Tony O’Riordan, craoltóir agus léirmheastóir, a d’éag i 1996.

Diarmuid Breathnach

Máire Ní Mhurchú